| |
 |
|
Seminer: Modern Polonya Müziği- Wojciech Widlak
22 Mayıs 2008, Perşembe 19:00
Enerji Müzesi Sinema Salonu
Konser: Zaid Jabri, Wojciech Widlak, Aleksander Lason, Krystyna Moszumanska-Nazar, Marek Stachowski
22 Mayıs 2008, Perşembe, 20:30
santralistanbul Kampüsü, ÇSM Girişi
Seminer Başlığı:
Wojciech Widlak: Modern Polonya Müziği – Akımlar, Teknikler, Stiller, Kısaca Gözden Geçirme (Lutoslawski, Penderecki, Gorecki, Szymanski, Kulenty, Mykietyn, Widlak)
Konser Programı:
ZAID JABRI (1975)
Computer Music No. 1 (2003), 7’
WOJCIECH WIDLAK (1971)
Two Pictures without an Exhibition perküsyon, çello ve piyano için (1996), 9'
I.Reflected Life with a Cry
II.Melody in White on Glass
Reflected Art Gallery. Room #6b 1 piyanist için (2000), 9'
Trio minore keman , çello ve piyano için (1999), 15'
I.Prologo
II.Arioso
III.Danza
[ara]
ALEKSANDER LASON (1951)
Sonata No. 2 solo keman için (1983-84), 13'
I.Deciso e energico. Molto cantabile
II.Energico e affettuoso
III.Tranquillo
IV.Deciso e energico
KRYSTYNA MOSZUMANSKA-NAZAR (1924)
Fantasy marimba için (1987), 15'
MAREK STACHOWSKI (1936-2004)
Cello Concerto (1988), solo çello ve piyano versyonu, 20'
I.Gran entrata
II.Rapsodico ma cantabile
III.Pezzo finale con moto e ben marcato
ZAID JABRI – 1975’te Şam, Suriye’de doğan genç besteci, Krakov, Polonya’da yaşamaktadır. Müzik eğitimine Şam’da R. Sukar ile keman çalışarak başladı. Daha sonra Master eğitimini şeref derecesiyle Krakov Müzik Akademisi’nde, Zbigniew Bujarski ile kompozisyon çalışarak bitirdi. Zaid şu an Krzysztof Penderecki’nin gözetimi altında doktora çalışmalarını sürdürmektedir. Zaid, 1997’de, Sanok’ta düzenlenen Adam Didur Besteciler Yarışması’nda soprano ve yaylı orkestrası için olan “İki Şarkı” eseriyle birincilik ödülü kazandı. 1999 yılında, Almanya’daki Uluslararası Musikwerkstatt Buckow’a katıldı. Eserleri Polonya (The Warsaw Autumn Festivali’nde), Almanya, Mısır, Tunus, Fransa, İtalya, ABD, Ermenistan (Ermenistan Ulusal Senfoni Orkestrası tarafıdan), Suriye (Suriye Ulusal Senfoni Orkestrası tarafından), Slovakya, Ukrayna, Hollanda (Nieuw Ensemble tarafından), Kiev (Kiev Kamerata tarafından) ve İngiltere’de (İngiliz Oda Orkestrası tarafından) çalındı.
Computer Music No.1 benim tape için ilk bestemdir. 2003 yılında, Magdalena Dlugosz’un gözetimi altında Krakov Müzik Akademisi’nin Elektro-akustik Müzik Stüdyosu’nda gerçekleştirilmiştir.
Daha fazla bilgi için: www.myspace.com/zaidjabri
WOJCIECH WIDLAK – 1971 Krakov, Polonya doğumlu. Besteci, eğitimci (2004, Professör yardımcısı, Krakov Müzik Akademisi) müzik eleştirmeni. 2005’ten beri Akademi’nin Kompozisyon Departmanı’nın bölüm başkanıdır. 1990-96 yılları arasında Krakov Müzik Akademisi’nde Marek Stachowski ile kompozisyon ve Jan Jargon ile org çalıştı. 1998/99 yıllarında Hans Abrahamsen ile Kopenhag’daki Danimarka Kraliyet Müzik Akademisi’nde kompozisyon çalıştı.
Wojciech Widlak, Lidia Zielinska, Franco Donatoni, Robert Saxon ve Goca Kolarovski’nin masterclass’larına ve kompozisyon derslerine katıldı. Sanok, Polonya’daki Genç Besteciler yarışmasında (1992), Krakov’daki Uluslararası Org-Konseri yarışmasında (1996), Varoşva’daki Genç Besteciler için „Musica Sacra” yarışmasında (1996-çift ödül), Katoviçe, Polonya’daki „Bogucice’s Mass” yarışmasında (1998), Varşova’daki Genç Besteciler için Tadeusz Baird yarışmasında (1998 – beraberlik ödülü), Banska Bystrica, Slovakya’daki a capella erkek korosu için uluslar arası yarışmada (2003), Amiens, Fransa’daki 6. Avrupa Koral Kompozisyon Yarışması’nda, (2.lik ödülleri) ödüller kazandı. Birçoğu başarılı müzisyenler ve kültür enstitüleri tarafından sipariş edilen ve 16 Avrupa ülkesi, ABD, Japonya ve Azerbaycan’ında içinde bulunduğu birçok ülkede bestelenmiş 30’dan fazla eseri vardır. 2006 yılında, orkestra eseri „Earthsumption”, Paris’teki 56. Uluslararası Besteciler Platform’unda jüri tarafından tavsiye edilen eser oldu.
Widlak, 90’ların sonlarında bestelenmiş olan ilk eserlerinde sanatsal üretimin daha çok teknik taraflarına yönelmiştir. Bu dönemin geleneksel duyulan müziğinin en önemli özelliği –belirgin armoni ve ifadeli ritim dışında- tekrardır. 2000 yılından beri besteci müzikal dilini değiştirmiş ve daha radikal armoni ve seslere, tınısal efektlere ve çok katmanlı yapılara yönelmiştir. Kompozisyonun entellektüel yanı yapıların karışıklığında, müzikal deyimin oyunlarında ve motiflerin ve aralıkların bütünleşmesiyle ortaya çıkmaktadır.
Two Pictures without an Exhibition, Marek Stachowski’nin 60. doğumgünü nedeniyle, viyolonsel, perküsyon ve piyano için yazılmıştır. Modest Musorgski’nin piyano eseriyle olan isim benzerliği tamamen rastlantısaldır. İki „resim” arasında birbirlerinden farklı tempo, doku, dinamik ve ifade karakterleri vardır. İlkinde (Reflected Life with a Cry), çevrim tekniğini, dikey aralıkları ve kutuplaşmış dokuyu (iki taraflı) belirleyecek şekilde kullandım. İkinci „resim”de (Melody in White on Glass) diyatonik altılıların (beyaz tuşlar) oluşturduğu temel yapı bir melodi için (çoğunlukla siyah tuşlar) arkaplan vermektedir.
Bu eserin ilk performansı 17 Nisan 1996'da Krakov'da, Marek Stachowski'ye adanmış bir jübile konserinde, Michał Kiska (vc), Jacek Pawelec (perc) ve Paweł Kubica (pf)'nın katılımlarıyla gerçekleşti. “Two Pictures Without an Exhibition” PWM Edition tarafından yayınlanmıştır ve Polonya Radio'su tarafından kaydedilmiştir.
Reflected Art. Gallery. Room # 6 b for one pianist, Krakov'un en iyi piyanist ve eğitmenlerinden olan ve bazı Krakov'lu bestecilere “fantazi formunda parçalar” sipariş veren Andrzej Pikul'a ithaf edilmiştir. İlk “ciddi” piyano parçamı nasıl yazacağıma karar vermem oldukça uzun sürdü. Sonunda, 2000 yılında 3. Avrupalı Besteciler Gayrıresmi Buluşması için yazılmış ancak 7 enstrüman için olan ve Ensemble SoNoR'a (Azerbaycan) ithaf edilen başka bir eser ile ikiz-parçalar oldular. İki parça da 19.yy'da yaşayan en ünlü Polonya'lı bestecinin müzikal dilinden esinlenilerek yazılmıştır ancak bazen bu esinlenme belki beklenmedik bir şekil almaktadır. Bir çeşit, değişik zaman ve müzik alanı katmanlarının üst üste gelip buluştuğu müzik üzerine müzik şekildedir. Parçanın değişik yorumlarını almak mümkündür -insanlar parçanın Polonya'lı ve yabancı piyanistler tarafından yapılan değişik icralarını, özellikle Andrzej Pikul'un fantastik yaratımlarını dinlemeyi ilginç bulmaktadır.
Trio Minore, keman, viyolonsel ve piyano için, “Sonata minore per organo”nun (1998) ikinci bir versiyonudur ve “Sonata” Varşova'daki “Tadeusz Baird” Genç Besteciler Yarışması'nda beraberlik ödülü kazandıktan bir sene sonra, 1999'da yazılmıştır. Üç bölümden oluşur; 1. (Prologo) ve 2. (Arioso) bölümler daha çok lirik ve meditatif bir yapıdadır ve attaca ile çalınmalıdır. Buna karşın, son bölüm (Danza) oldukça canlıdır ve virtüozite öğelerini açığa çıkarmaktadır. Temel olarak, Sonata minore'nin müzikal yapıları minör üçlüden olduğu kadar minör akordan da gelmektedir. Trio'nun müzikal dili kompozisyon stilimin önceki dönemine gönderme yapmaktadır ve tekrar etmeyi müzikal yoğunluğun ana öğelerinden biri olarak kullanır.
ALEXANDER LASON - 1951 yılında Siemianowice'de doğdu. Katoviçe'deki Devlet Müzik Yüksek Okulu'nda Jozef Swider ile kompozisyon çalıştı. 1975'ten beri Cieszyn'deki Silesian Üniversitesi'nde ve Katoviçe'deki Devlet Müzik Yüksek Okulu'nda (şimdi Müzik Akademisi) eğitim vermektedir. Burgas (1975) ve Darmstadt'da (1984 ve 1988) uluslararası kompozisyon derslerine katıldı. 1990-93 yılları arasında Polonyalı Besteciler Birliği'nin Katoviçe bölümünün başkanlığını yaptı. Başlangıçta piyanist-doğaçlama sanatçısı olarak çalıştı ama sonradan kendisini tamamen bestecilik ve şefliğe adadı ve 1996 yılında Yeni Müzik Orkestra'sını kurup çağdaş müzik icra etmeye başladı. Besteci olarak Polonya'da ilk kez 1975 yılındaki Stalowa Wola festivalinde ve uluslararası olarak “Styrian Autumn” festivalinde 1977 yılında yer almıştır. 1980 yılından beri eserleri sıkça uluslararası çağdaş müzik festivali “Warsaw Autumn”da çalındı.
Gdansk'taki Piyano Doğaçlama Yarışması'nda (1972), Katoviçe'deki Grzegorz Fitelberg Kompozisyon Yarşıması'nda (1976), Stalowa Wola'daki “Genç Şehir için Genç Besteciler” isimli kompozisyon yarışmasında (1978) ve Polonya Besteciler Birliği genç besteciler yarışmasında (1980) ödüller kazanmıştır. Paris'teki UNESCO Uluslararası Besteciler Platformu'nda, üflemeliler, perküsyon ve iki piyano için Birinci Senfonisi'yle (1980) genç besteciler kategorisinde birinci olmuştur ve 2. Yaylı Dörtlüsü (1988) ve keman ve orkestra için Concerto Festivo'suyla (1997) ödüller kazanmıştır. Piyano ve orkestra için 2. Senfonisi “Concerante” (1980) eseriyle Bonn Şehri'nin Beethoven ödülünü ve “Chamber Music” ve “Three Songs to words by Kazimiera Illakowicz” (1985) eserleriyle “Silesian Polyhymnia”dan ödül kazanmıştır. Eserleri arasında senfoniler dışında “The Mountains” ve “The Cathedral” adlı senfonik şiirler, “Pablo Casals in memoriam” adlı bir viyolonsel konçertosu, “Concerto Festivo” keman konçertosu, yaylı dörtlüler, bir üflemeli beşli ve diğer senfonik, oda müziği ve solo eserler bulunmaktadır.
A. Lason geleneksel müzikal dili modern zamanların en yeni gelişimleriyle kendine özgü, orijinal bir şekilde ustaca birleştirmektedir. Bestecinin büyük icra gruplarını esneklikle kullanımı, onu öncelikle senfonik yazıyla düşünmemize yol açsa da oda müzikleri de senfonik eserleri kadar önemli ve yaratıcıdır. ( HYPERLINK "http://www.pwm.com.pl/"www.pwm.com.pl'den alınmıştır.)
Sonata No. 2 Lason'un solo keman için iki sonatı neredeyse 10 yıl arayla bestelenmiştir. İkiside eserlerin prömiyerlerini yapan Aureli Biaszczok'a ithaf edilmiştir. 4 bölüm halinde yazılan sonatalar müzikal dil ve uzunluk olarak farklıdır. 1. Sonat (1975) müzik tarihinde solo keman için yazılmış en büyük sonatlardan biri olan görkemli bir eserdir. 2. Sonat daha küçük ve daha içten, oda müziği karakterindedir ve baştan sona attaca çalınmalıdır. Müzikal yapısı çoğunlukla modal ve diyatoniktir ancak dinleyici ayrıca kromatik motifler ve oryantal özellikli melodiler ve Lason'un müziğinde tipik olan düzensiz ritimleri de duyabilir. 1. bölüm iki karakterin kullanımıyla kurulmuştur: başlangıçta kuvvetli (Deciso e energico) ve sonda cantilena benzeri (Molto cantabile). 2. bölümde dinleyici, triton ve artık 2li üzerine kurulu bir armoniyle birleşince güçlü bir dramaturji oluşturan ani, beklenmedik, düzensiz ritmik paternleri ve dinamik zıtlıkları takip eder. 2. bölümün bu dümdüz ifadesinden sonra artık değişiklik zamanıdır. Bir sonraki (3.) bölüm (Tranquillo), zarif ve içtendir ve oldukça sakin bir melodi yavaş yavaş, kemanın tüm perdelerini tırmanarak yükselir. “Sonata No.2”nin son bölümü olan 4. bölüm (Deciso e energico), gerçek bir final bölümü olarak hareket ve duygusallığa geri döner. (Wojciech Widlak)
KRYSTYNA MOSZUMANSKA-NAZAR – Besteci ve müzik eğitmeni, 1924 yılında Lvov'da doğdu (II. Dünya Savaşı öncesi Polonya, şimdi Ukrayna). 1950-55 yılları arasında Krakow Devlet Yüksek Müzik Okulu'nda -şu an Müzik Akademisi- Stanislaw Wiechowicz ile kompozisyon ve Jan Hoffman ile piyano çalıştı ve halen aynı okulda kompozisyon profesörü olarak görev yapmaktadır. Ayrıca 1987-93 yılları arasında rektörlük yapmıştır.
1954'te Polonyalı Besteciler Birliği'nin Genç Besteciler Yarışması'nda, piyano için “Polonya Dansları Süiti”nden (1924) “Oberek” adlı eser ile saygıdeğer bir yer edindi. Mannheim'daki Uluslararası Kadın Besteciler Yarışması'nda iki kez saygıdeğer ödüllere layık görüldü -ilk kez 1961'de orkestra için “Hexaèdre” (1960) ve tekrar 1966'de senfoni orkestrası ve tape için “Exodus” (1964) adlı eserler ile. 1962'de “Music For Strings” ile (1962) Buenos Aires'teki Uluslararası Kadın Besteciler Yarışması'nda birincilik ödülünü ve altın madalyayı kazandı. 1966'da flüt ve oda orkestrası için “Variazioni concertanti” (1966) adlı eser ile A. Malawski yarışmasında 3.lük ödülünü kazandı. 1972'te, karışık koro ve senfoni orkestrası için “Madonny polskie” (Polonyalı Maddonnalar) adlı eser ile (1974) Karol Szymanowski Yarışması'nda 2.lik ödülü kazandı. Tüm eserleri ve geniş kültürel aktitiveleri nedeniyle Krystyna Moszumanska-Nazar, beş defa Kültür ve Sanat Bakanlığı'nın ödüllerini, Krakov Şehri Ödülü'nü (1970), “Gold Cross of Merit”i (1975), Başbakan'ın çocuklar ve gençler için eserler ödülünü (1977), Polonyalı Besteciler Birliği Ödülü'nü (1988), Ulusal Kültüre Katkı Nişanı'nı (1989) ve 75. doğumgünü ve sanatsal çalışmalarının 45. yılı nedeniyle “Polonia Restituta” Tarikatı'nın Şövayle (1983), Subay (1993) ve Kumandan (1999) Haç'ları (sonuncusu 75. doğumgünü ve 45. sanatsal çalışma yılı nedeniyle verilmiştir) ve Polonya Kültür Vakfı'nın Fahri Ödülü'nü (2003) kazanmıştır. 2007 yılında Krakov Müzik Akademisi'nin fahri doktora ünvanını aldı.
(Polonya Müzik Bilgi Merkezi)
Fantasy Solo marimbafon için “Fantasy” 1987 yılında önemli bir Amerikan marimbafon sanatçısı olan Leigh Howar Stuart'ın çalışmalarından esinlenilerek yazılmıştır. Farkedilir bir şekilde virtüoz karakteri vardır. Prömiyeri 1988 yılında, Wroclaw'daki modern sanat festivali olan “Musica Polonica Nova”da yapılmıştır. (K. Moszumanska-Nazar)
MAREK STACHOWSKI – Besteci ve eğitmen. 1936 yılında Piekary Slaskie'de (Silesya, Polonya) doğdu ve 2004 yılında Krakov'da vefat etti. Krakov'daki Devlet Müzik Yüksek Okulu'nda (1979'dan beri Müzik Akademisi) Krzysztof Penderecki ile kompozisyon ve müzik teorisi çalıştı. 1967-2004 arasında Krakov Müzik Akademisi'nde öğretmen ve kompozisyon professörü olarak görev yaptı ve 1993-99 ve 2000-04 yılları arasında rektörlük yaptı. Ayrıca Jagiellonian Üniversitesi'ne bağlı Muzikoloji Enstitüsü'nde, Yale School of Music'te ve Kudüs'teki Rubin Müzik ve Dans Akademisi'nde de dersler verdi. Ayrıca “Gaudeamus” Müzik Haftası'nda (1979, 1984) ve Durham Yeni Müzik Dersleri'nde (1978) seminerler verdi. Marek Stachowski, Uluslararası “Gaudeamus” Yarışması'nda derece (1968), Artur Malawski Yarışması'nda 1.lik ödülü (1968), Skopje'deki Solidarity Komitesi'nin Uluslararası Yarışmasında derece (1969), Karol Szymanowski Yarışması'nda 1.lik ödülü (1974), Paris'teki UNESCO Besteciler Kürsüsü'nde derece (1974, 1979, 1990), Krakov Şehri Ödülü (1979), Polonyalı Besteciler Birliği'nin ödülü (1984) ve New York'taki Alfred Jurzykowski Vakfı'nın ödülü (1990) dahil olmak üzere bir çok ödül kazandı.
“Marek Stachowski, insan durumunun biyolojik tehditi bir tarafta, insanın özgürlük için savaşı diğer tarafta olmak üzere iki çelişkisinin müzikal bir söylevini yayar. Eleştirmenler haklı bir şekilde bestecinin tavrında belli bir entellektüel özellik, eserlerinde duygusal ve ulusal kürelerin ideal bir dengesini ve müziğinin karakteristik bir duygusallığını farkeder. Müziğinin duygusal doğası geç romantik bir yüceltmeninde duyguların şişirilmesininde ürünü değildir. Bu duygusallık sayesinde müziği çok daha güçlü ve ikna edicidir.” ( HYPERLINK "http://www.pwm.com.pl/"www.pwm.com.pl)
Concerto per violoncello ad orchestra d archi, Krzysztof Penderecki'nin, kendi yöneteceği bir konsere yeni bir yaylı orkestrası eseri de dahil etmeyi istemesi üzerine tavsiyesiyle bestelenmiştir. Solo viyolonsele orkestranın eşlik ettiği bir parça yazmaya karar verdim. Böylelikle “Viyolonsel Konçertosu” bu enstrüman topluluğu için bestelemiş olduğum eser sayısını arttırmış oldu (örneğin: “Ricercar” veya en bilineni “Divertimento”; ayrıca “Sonata per archi”). (M. Stachowski)
Bu konserde çalınacak versiyonu, Krakov Müzik Akademisi'nde eğitmen ve seçkin bir çellist olan ve bir çok konserde Marek Stachowski'nin viyolonsel eserlerini icra eden ve birçok eserinin prömiyerlerini yapan Dorota Imielowska için bestecinin kendi hazırladığı solo viyolonsel ve piyano versiyonudur.
Müzisyenler:
ZANETA SEWERYN (perküsyon): Krakov Müzik Akademisi'nde Beata Wilewska'nın perküston sınıfında Master öğrencisidir. Bonn Uluslararası Beethoven Festivali (Almanya, 2005), Warsaw Autumn festivali (2006) ve 4. ve 5. Krakov Uluslararası Perküsyon Müziği Festivali “Sources and Inspirations”da yer aldı. 2007 yılında Socrates-Erasmus bursuyla Aveiro Üniversitesi'nde (Portekiz) Mario Teixeira'nın perküsyon sınıfında öğrenim gördü. Şimdi Krakov Operası ve Krakov Filarmonik Senfoni Orkestrası'nda çalışmaktadır.
DOMINIK PRZYWARA (keman): Krakov Müzik Akademisi'nin keman sınıfında Master öğrencisidir ve Piotr Tarcholik ile çalışmaktadır.
MATEUSZ BARLOG (çello): 1983’te Krakov, Polonya’da doğdu. Krakov Devlet Müzik Okulu’ndaki Jacek Dunajczan’ın viyolonsel sınıfından ve sonra Krakov Fryderyk Chopin Devlet Müzik Lisesi’ndeki Renata Gasiorek’in viyolonsel sınıfından mezun oldu. Şu an Krakov Müzik Akademisi’nde Master öğrensidir ve Dorota Imielowska ile çalışmaktadır. 2008’in Eylül ayında Mateusz Barlog, Londra’daki Guildhall Müzik & Drama Okulu’nda Leonid Gorokhov’un gözetiminde doktora çalışmalarına başlayacaktır. Geleceği parlak genç bir cellist olarak Mateusz Stalowa Wola’daki Barlog Janina Garscia Müzik Okulları için Polonyalı çellistler yarışması ve Wroclaw’daki 3. Müzik Okulları için Polonyalı çellistler yarışması gibi yarışmalarda yer aldı. Ayrıca Peter Book ve Stanislaw Firlej’in viyolonsel ustalık sınıflarına katıldı. Müzik eğitiminin yanısıra Mateusz Barlog ayrıca Krakov’daki Jagellonian Üniversitesi’nden hukuk mezunudur.
WERONIKA KROWKA (piyano): 1984’te Krakov’da doğdu. İlk piyano öğretmeni besteci ve piyanist Janina Garscia’dır. 2005 yılında okulun yöneticisi olan S. Wojtas ve M. Czech’in piyano sınıflarından mezun oldu. Şu an Marek Koziak’ın piyano sınıfında lisans öğrencisidir. Polonya’da ve yurtdışında piyano ustalık sınıflarına katıldı. Nisan 2008’de Roma’daki Uluslararası Piyano Yarışması’nda 3.lük ödülü kazandı. Bir müzisyen olarak Weronika Krowka çağdaş müziğe ilgi duymaktadır ve genç bestecilerle, onların solo ve oda müziği eserlerini “Uluslararası Krakov’lu Besteciler Müzik Günleri”, “Krakov Tango Festivali” ve “Varşova Çağdaş Müzik ve Doğaçlama Festivali Ad libitum 2” gibi festivallerde çalarak işbirliği yapmaktadır.
|
